این مقاله در تاریخ 18 شهریور 1405 از سوی تیم پرستاری سلامت اول بازبینی و تایید شده است.
جوش هورمونی نوعی آکنه است که تغییرات هورمونی در ایجاد یا تشدید آن نقش دارد. این جوشها معمولاً در چانه، خط فک، اطراف دهان و قسمت پایین صورت ظاهر میشوند و ممکن است عمیق، ملتهب و دردناک باشند. اگر جوشها بهطور مکرر، بهویژه قبل از پریود ایجاد شوند یا همراه با علائمی مانند پریود نامنظم و افزایش موهای زائد باشند، احتمال هورمونی بودن آنها بیشتر است. درمان جوش هورمونی به شدت آکنه و علت آن بستگی دارد و میتواند شامل داروهای موضعی، داروهای خوراکی و در برخی زنان درمانهای هورمونی باشد. در ادامه با علائم، علت و روشهای درمان جوش هورمونی آشنا میشوید. گرچه مراقبت از بیمار در این شرایط معمولا نیازی به پرستار در منزل ندارد اما رعایت نکات مراقبتی اهمیت زیادی داشته و در صورت عدم توجه میتواند مشکلات جدیتری ایجاد کند.
جوش های هورمونی چیست؟
اکنه هورمونی نوعی از آکنه یا جوش است که به خاطر نوسانات و بروز اختلالات هورمونی به وجود میآید. همانطور که گفته شد، افراد بیشتر در زمان بلوغ با این جوشها دست و پنجه نرم میکنند. با این حال، آکنههای هورمونی در سنین بزرگسالی هم میتوانند رخ دهند و تحقیقات نشان میدهد بیشتر در زنان شایع هستند. یک مطالعه مهم در سال 2008، این موضوع را به ما نشان داد که تقریبا نیمی از زنان بین 20 تا 29 سال و 25 درصد از زنان بین 40 تا 49 سال آکنه دارند.
جوشهای هورمونی اغلب در ناحیه پیشانی و چانه به وجود آمده و کسانی که دچار آن میشوند، معمولا پوست چربی دارند. گرچه در این حالت نیازی به کمک گرفتن از پرستار بیمار وجود ندارد اما نباید این موضوع ساده انگاشته شده و برای درمان اقدام نشود.
بهتر است بدانید که جوشهای کبدی نیز تقریبا چنین علائمی دارند. به همین دلیل، بسیاری از بیماران در تشخیص این دو جوش با مشکل مواجه میشوند که در این مورد میتوانند از کمک پزشک استفاده کنند. تنها راه پیدا کردن تفاوت بین جوشهای هورمونی و کبدی، انجام آزمایشهای لازم در آزمایشگاههای معتبر سراسر کشور است.
آکنههای هورمونی به صورت خفیف یا شدید رقم میخورد که نوع خفیف آن معمولا دردی نداشته و به صورت جوش سر سفید یا سر سیاه پدیدار میشود. این جوش در اکثر مواقع خود به خود و حتی بدون نیاز به مراجعه پزشک یا استفاده از دارو از بین میرود. این در حالیست که آکنههای هورمونی شدیدتر با التهاب همراه بود و پوست اطراف جوشها نیز حساس میشود.

علت جوش هورمونی چیست؟
جوش هورمونی زمانی ایجاد یا تشدید میشود که با تغییرات هورمونی چربی یا سبوم زیاد باعث بسته شدن منافذ باز و فولیکولهای مو شده و در نتیجه فرد دچار آبسه پوستی میشود. افزایش چربی پوست میتواند منافذ را مسدود کند و در کنار تجمع سلولهای مرده و التهاب، زمینه ایجاد آکنه را فراهم کند. هورمونهای آندروژنی یکی از عوامل مهم در این فرایند هستند، اما تنها علت ایجاد جوش محسوب نمیشوند. عوامل ژنتیکی، محصولات پوستی، برخی داروها و شرایطی مانند سندرم تخمدان پلیکیستیک (PCOS) نیز میتوانند در ایجاد یا تشدید آکنه نقش داشته باشند.
هورمونهای آندروژنی چه نقشی دارند؟
هورمونهای آندروژنی مانند تستوسترون میتوانند فعالیت غدد چربی پوست را افزایش دهند. افزایش تولید سبوم در کنار تجمع سلولهای مرده و التهاب، احتمال بسته شدن منافذ و ایجاد جوش را بیشتر میکند. به همین دلیل، تغییرات سطح یا فعالیت آندروژنها میتواند یکی از عوامل مؤثر در ایجاد آکنه هورمونی باشد.
چرا قبل از پریود جوش میزنیم؟
تغییرات هورمونی در طول چرخه قاعدگی میتواند روی تولید چربی و التهاب پوست تأثیر بگذارد. به همین دلیل، بعضی از زنان در روزهای قبل از شروع پریود متوجه افزایش جوش، بهخصوص در چانه، خط فک و قسمت پایین صورت میشوند. تکرار این الگو در چند چرخه قاعدگی میتواند احتمال نقش هورمونها در ایجاد یا تشدید آکنه را بیشتر کند.
آیا PCOS باعث جوش هورمونی میشود؟
سندرم تخمدان پلیکیستیک یا PCOS میتواند با افزایش فعالیت آندروژنها همراه باشد و در برخی افراد باعث ایجاد یا تشدید آکنه شود. با این حال، داشتن جوش بهتنهایی به معنی ابتلا به PCOS نیست. اگر آکنه همراه با علائمی مانند قاعدگی نامنظم، افزایش موهای زائد، ریزش موی الگوی مردانه یا افزایش وزن باشد، پزشک ممکن است بررسیهای بیشتری برای تشخیص علت زمینهای انجام دهد.
بارداری و جوش هورمونی
تغییرات هورمونی دوران بارداری میتواند در بعضی افراد باعث افزایش تولید چربی پوست و تشدید آکنه شود. با این حال، انتخاب داروی مناسب در دوران بارداری اهمیت زیادی دارد؛ زیرا برخی از داروهای مورد استفاده برای درمان آکنه برای جنین مناسب نیستند. بنابراین در دوران بارداری نباید داروهای ضدجوش، بهویژه داروهای خوراکی، بدون نظر پزشک مصرف شوند.
یائسگی و جوش هورمونی
تغییرات هورمونی در دوران یائسگی نیز میتواند در برخی زنان باعث ایجاد یا تشدید آکنه شود. با کاهش استروژن و تغییر تعادل هورمونی، اثر نسبی آندروژنها ممکن است بیشتر شود و تولید چربی پوست افزایش پیدا کند. اگر جوشها برای اولین بار در دوران نزدیک به یائسگی یا پس از آن ایجاد شوند، بررسی علت و انتخاب درمان مناسب توسط پزشک توصیه میشود.
استرس و جوش
استرس لزوماً علت مستقیم جوش هورمونی نیست، اما میتواند آکنه موجود را تشدید کند. استرس میتواند از طریق تأثیر بر فرایندهای هورمونی و التهابی بدن، تولید چربی پوست و شدت التهاب را افزایش دهد. به همین دلیل، مدیریت استرس در کنار درمان اصلی آکنه میتواند به کنترل بهتر جوشها کمک کند.
جوش های هورمونی چه شکلی هستند؟
اگر نگاهی به جوشهای صورت داشته باشید، میبینید در مناطق مختلفی از صورت به وجود میآیند. با این حال، اغلب جوشها و آکنه هورمونی دوران بلوغ و جوانی در ناحیه T صورت شامل پیشانی، بینی و چانه به وجود میآیند. این بدان معنا نیست که سایر بخشهای صورت از گزند این نوع جوشها در امان هستند، اما احتمال ایجاد جوش در این نواحی به مراتب کمتر است. جوشهای بخش T به صورت خفیف، متوسط و شدید به وجود میآید و روشهای درمانی متنوعی برای هر یک از آنها به چشم میخورد.
البته در موارد خفیف، این جوشها بدون نیاز به درمان و خیلی سریع بهبود پیدا میکنند و فرد نباید نگرانی خاصی بابت آنها داشته باشد. این نوع معمولا بدون هیچ دردی بوده و ظاهری مشابه با جوشهای سرسفید و سرسیاه دارند. از سوی دیگر، جوشهای هورمونی متوسط تا شدید اغلب دارای ضایعه ملتهب بوده و به شکل جوش بزرگ دارای عفونت نشان داده میشوند.
ضمنا امکان به وجود آمدن جوشهای هورمونی روی فک، گونه و اطراف لب در بزرگسالی وجود دارد. این نوع آکنهها بیشتر گرههایی شامل مایع روی پوست صورت بوده و برای اطمینان از نوع آنها ضمن انجام آزمایشهای مرتبط، بد نیست با پزشک و متخصص پوست هم در ارتباط باشید. راهنماییهای متخصصان سبب کاهش درد و التهاب شده و روند درمان نیز سریعتر انجام میشود.
| شکل جوش | ویژگیهای ظاهری | ویژگیهای معمول | نواحی شایعتر |
|---|---|---|---|
| جوشهای عمقی و دردناک | برجسته، سفت، قرمز و در عمق پوست | معمولاً دردناک هستند و ممکن است دیرتر بهبود پیدا کنند | چانه، خط فک، قسمت پایین صورت |
| جوشهای کیستی | تودههای بزرگ، ملتهب و دردناک زیر پوست | ممکن است بدون سر مشخص باشند و احتمال ایجاد جای جوش در آنها بیشتر است | چانه و خط فک |
| جوشهای التهابی قرمز | برجستگیهای قرمز و ملتهب روی پوست | ممکن است با لمس دردناک باشند و بهصورت دورهای ظاهر شوند | صورت، بهویژه قسمت پایین صورت |
| جوشهای سرسفید و سرسیاه | برجستگیهای کوچک سفید یا نقاط تیره روی پوست | معمولاً سطحیتر هستند و بهتنهایی نشانه قطعی آکنه هورمونی نیستند | پیشانی، بینی، گونه و چانه |
| جوشهای تکرارشونده | جوشهایی که در یک ناحیه مشخص مرتباً برمیگردند | اگر بهخصوص قبل از پریود تشدید شوند، احتمال نقش هورمونها بیشتر است | چانه و خط فک |
| جوشهای همراه با چربی پوست | جوش همراه با افزایش چربی و براق شدن پوست | افزایش تولید سبوم میتواند تحت تأثیر هورمونهای آندروژنی باشد | صورت، سینه و پشت |

به نقل از گفته سایت clevelandclinic:
آکنه هورمونی زمانی است که جوشهایی در بزرگسالی ایجاد میشود که میتواند از جوشهای سر سیاه و سر سفید تا کیستهای دردناک متغیر باشد. آکنه هورمونی با تولید بیش از حد سبوم (ماده روغنی در غدد پوست) مرتبط است که منافذ پوست را مسدود می کند و منجر به ایجاد جوش می شود. اگرچه اغلب اجتناب ناپذیر است، اما آکنه هورمونی را می توان برای جلوگیری از ایجاد جوش های آینده درمان کرد.
جوش هورمونی در مردان
در بالا نیز به این موضوع اشاره شد که جوش هورمونی و شیوه بروز آن معمولا در مردان و زنان تفاوت دارد. نخست وقوع این مشکل در مردان را بررسی میکنیم. آکنه در مردان میتواند به عنوان یک مشکل پوستی پررنگ و قابل توجه شناخته شده و ظاهر فرد را حسابی تحت تاثیر قرار بدهد؛ به ویژه به خاطر افزایش سطح تستوسترون که مهمترین عامل برای به وجود آمدن این جوشها به شمار میرود. افزایش تولید این هورمون در دوران نوجوانی و زمان بلوغ اغلب باعث افزایش تولید چربی پوست شده و این میتواند باعث انبساط منافذ پوست شود و تشکیل جوشهای هورمونی شود.
آکنهها معمولا در بخشهای چرب پوست مردان مانند پیشانی، گونهها و چانه شکل میگیرد و علائمی نظیر درد، التهاب و قرمزی را با خود به دنبال دارد. این جوشها در صورت شدید بودن و تاثیر روی ظاهر میتوانند تاثیرات مخرب روانی و اجتماعی ناخواسته نیز داشته باشند. از این رو، مراقبت مداوم و استفاده از روشهای درمانی مناسب میتواند باعث بهبود این دسته از جوشها شده و اعتماد به نفس بیشتری را برای مردان به ارمغان میآورد.

جوش های هورمونی در زنان
بعد از بررسی آکنه در مردان، نوبت به بررسی این عارضه در زنان میرسد. اکنه هورمونی در زنان معمولا به عنوان عارضهای پوستی رایج در دورههایی از زندگی شناخته میشود که تغییرات هورمونی زیادی را شاهد هستیم. سطح هورمونهایی مانند استروژن و پروژسترون در دورههایی مانند قاعدگی تغییر کرده و این منجر به افزایش تولید چربی در پوست میشود. در نتیجه جوشهای هورمونی نسبتا زیادی در نواحی از صورت به وجود میآید که تعداد آن به میزان چرب بودن پوست بستگی دارد.
تغییرات هورمونی در دوران بارداری حتی قویتر از دوران قاعدگی است و میتواند جوشهای هورمونی زیادی را به بار بیاورد. این جوشها اغلب با درد، التهاب و قرمزی همراه بوده و به لحاظ اجتماعی و روانی برای تمام بانوان ناراحتکننده است. بنابراین، درمان زودهنگام آن برای آنها اهمیت فراوانی دارد.
مطالعات در سال 2013 نشان میدهد که از 835 زن بررسی شده مبتلا به آکنه، 55 درصد سطوح آندروژن زیادی داشتند. مطالعه دیگری در سال 2017 در کشور ترکیه روی 207 زن نشان از وجود این غدد در بیشتر از 55 درصد از آنها بود. این مطالعات در کشورهای دیگری مانند برزیل و ژاپن نیز انجام شده تا متخصصان به درک درستی در مورد این عارضه برسند.

بهترین درمان جوش هورمونی چیست؟
بهترین درمان جوش هورمونی به شدت آکنه، نوع ضایعات، علت زمینهای و شرایط فرد بستگی دارد. به همین دلیل، یک روش درمانی برای همه افراد مناسب نیست. در موارد خفیف، درمانهای موضعی ممکن است برای کنترل جوشها کافی باشند؛ اما در آکنههای متوسط تا شدید یا جوشهای مکرر و عمقی، پزشک ممکن است درمانهای ترکیبی یا داروهای خوراکی را نیز در نظر بگیرد.
درمان جوش هورمونی معمولاً با هدف کاهش چربی اضافی پوست، جلوگیری از بسته شدن منافذ و کنترل التهاب انجام میشود. در افرادی که عوامل هورمونی نقش پررنگتری دارند، درمان علت زمینهای نیز میتواند اهمیت داشته باشد.
درمان موضعی جوش هورمونی
درمانهای موضعی یکی از گزینههای اصلی برای کنترل آکنه هستند و بسته به نوع و شدت جوش، ممکن است بهتنهایی یا همراه با درمانهای دیگر استفاده شوند. برخی از داروهای موضعی رایج عبارتاند از:
بنزوئیل پروکساید: این ماده میتواند به کاهش جوشهای التهابی و کنترل عوامل مؤثر در ایجاد آکنه کمک کند. بنزوئیل پروکساید ممکن است باعث خشکی، قرمزی یا تحریک پوست شود و در برخی افراد نیاز است مصرف آن بهتدریج شروع شود.
رتینوئیدهای موضعی: داروهایی مانند آداپالن و ترتینوئین به جلوگیری از بسته شدن منافذ و تشکیل جوشهای جدید کمک میکنند. این داروها ممکن است در ابتدای درمان باعث خشکی، پوستهریزی یا تحریک پوست شوند و باید طبق دستور پزشک یا داروساز مصرف شوند.
آزلائیک اسید: آزلائیک اسید میتواند در کنترل آکنه و التهاب پوست مؤثر باشد و برای برخی افراد، بهویژه کسانی که پوست حساستری دارند، یکی از گزینههای درمانی قابلبررسی است. این ماده همچنین ممکن است در بهبود تیرگی و لکهای باقیمانده پس از جوش نقش داشته باشد.
در برخی موارد، استفاده از یک دارو بهتنهایی بهترین نتیجه را نمیدهد و درمان ترکیبی مؤثرتر است. برای مثال، ترکیب آداپالن و بنزوئیل پروکساید یکی از گزینههای درمانی توصیهشده برای آکنه با شدتهای مختلف است. در آکنه متوسط تا شدید نیز ممکن است پزشک درمان موضعی را همراه با داروی خوراکی تجویز کند. انتخاب درمان باید با توجه به شدت آکنه، سابقه بیماری، حساسیت پوست و شرایطی مانند بارداری یا شیردهی انجام شود.
نکته مهم: درمان جوش هورمونی معمولاً به زمان نیاز دارد و نباید انتظار داشت با چند روز استفاده از یک محصول، آکنه کاملاً برطرف شود. همچنین، مصرف خودسرانه آنتیبیوتیک یا داروهای هورمونی برای درمان جوش توصیه نمیشود.
درمان خانگی جوش هورمونی
درمانهای خانگی معمولاً نمیتوانند بهتنهایی علت هورمونی جوش را برطرف کنند، اما مراقبت صحیح از پوست و برخی تغییرات سبک زندگی ممکن است به کنترل چربی، التهاب و تشدید آکنه کمک کنند. اگر جوشها شدید، دردناک، عمقی یا مکرر هستند، درمان خانگی بهتنهایی کافی نیست و بهتر است علت و روش درمان مناسب توسط پزشک بررسی شود.
برای جوش هورمونی چی خوبه؟
برای کنترل جوش هورمونی، رعایت یک روتین ساده و منظم مراقبت از پوست میتواند مفید باشد. شستشوی ملایم پوست، استفاده از محصولات غیرکومدونزا، پرهیز از دستکاری جوشها و استفاده از مرطوبکننده و ضدآفتاب مناسب، از مهمترین اقدامات مراقبتی هستند. انتخاب محصولات باید با نوع پوست و شدت آکنه هماهنگ باشد، زیرا استفاده همزمان از محصولات متعدد یا مواد تحریککننده میتواند وضعیت پوست را بدتر کند.
شستشوی پوست
پوست را معمولاً میتوان روزی دو بار با یک شوینده ملایم و مناسب پوست مستعد آکنه شست. شستن بیش از حد صورت یا استفاده از شویندههای قوی ممکن است باعث خشکی و تحریک پوست شود. همچنین جوشها را نباید با لیف، اسکرابهای خشن یا برسهای زبر تحریک کرد؛ زیرا اصطکاک میتواند التهاب را تشدید کند.
مرطوبکننده و ضدآفتاب مناسب
برخلاف تصور رایج، پوست چرب و مستعد جوش نیز به مرطوبکننده نیاز دارد. بهتر است از محصولاتی استفاده شود که با برچسبهایی مانند غیرکومدونزا یا مناسب پوست مستعد آکنه عرضه شدهاند. استفاده از ضدآفتاب مناسب نیز اهمیت دارد، زیرا التهاب و قرار گرفتن در معرض نور خورشید میتواند تیرگی و لکهای باقیمانده پس از جوش را تشدید کند.
آیا رژیم غذایی روی جوش هورمونی اثر دارد؟
رژیم غذایی ممکن است در بعضی افراد بر شدت آکنه تأثیر داشته باشد، اما هیچ رژیم غذایی واحدی برای درمان همه افراد مبتلا به جوش هورمونی وجود ندارد. برخی افراد ممکن است با مصرف بعضی مواد غذایی متوجه تشدید جوشهای خود شوند. توجه به الگوی شخصی، داشتن رژیم غذایی متعادل و پرهیز از تغییرات افراطی میتواند منطقیتر از حذف خودسرانه گروههای غذایی باشد.
چای سبز و جوش هورمونی
چای سبز به دلیل داشتن ترکیبات آنتیاکسیدانی مورد توجه قرار گرفته است، اما نمیتوان آن را یک درمان قطعی برای جوش هورمونی دانست. نوشیدن چای سبز یا استفاده از محصولات پوستی حاوی عصاره آن ممکن است برای برخی افراد مفید باشد، اما نباید جایگزین درمانهای استاندارد آکنه شود. همچنین اگر استفاده موضعی از محصولی باعث قرمزی یا تحریک پوست شود، بهتر است مصرف آن متوقف شود.
روغن درخت چای؛ آیا مؤثر است؟
برخی شواهد نشان میدهند که روغن درخت چای ممکن است در کاهش بعضی انواع آکنه خفیف مؤثر باشد، اما میتواند باعث تحریک، خشکی یا واکنش پوستی نیز شود. استفاده مستقیم و غلیظ از روغن درخت چای روی پوست توصیه نمیشود. اگر قرار است از این ماده استفاده شود، بهتر است محصولی استاندارد و مناسب پوست انتخاب شود و ابتدا روی بخش کوچکی از پوست آزمایش شود.
چه درمانهای خانگی را نباید روی جوش بزنیم؟
استفاده از مواد خانگی تحریککننده میتواند التهاب پوست را افزایش دهد و حتی باعث ایجاد لک یا آسیب پوستی شود. به همین دلیل، بهتر است از قرار دادن موادی مانند آبلیمو، خمیردندان، سیر، الکل، جوش شیرین و اسکرابهای زبر بهطور مستقیم روی جوش خودداری کنید. این مواد ممکن است به پوست آسیب بزنند و در بسیاری از موارد شواهد کافی برای اثربخشی آنها در درمان جوش هورمونی وجود ندارد.
نکته مهم: درمان خانگی جوش هورمونی بیشتر به کنترل و مراقبت از پوست کمک میکند و در صورت وجود آکنه شدید یا علت زمینهای هورمونی، ممکن است به درمان پزشکی نیاز باشد. اگر جوشها بهطور مکرر عود میکنند یا باعث ایجاد اسکار و جای جوش میشوند، بهتر است برای انتخاب درمان مناسب به پزشک مراجعه کنید.

قرص برای درمان جوش هورمونی
زمانی که جوش های هورمونی به صورت شدید روی پوست دیده شود، پزشک روشهای خاصی را برای درمان در نظر میگیرد که عبارتند از:
- قرصها: پزشک جهت درمان سریع جوشهای هورمونی، رتینوئیدهای خوراکی مانند ایزوترتینوئین را تجویز میکند. قرص راکوتان رایجترین مورد برای رفع این عارضه است که نقش موثری در درمان منافذ بسته به خاطر التهاب، چربی و عفونت پوستی دارد. البته این قرص صرفا باید با تجویز پزشک تجویز شود.
- کرمهای موضعی: برای درمان آکنههای هورمونی شدید، رتینوئیدها میتوانند گزینه بسیار مناسبی باشند. این مواد از مشتقات ویتامین A بوده و حتما میدانید این ویتامین تاثیر زیادی در ترمیم و بازسازی پوست دارد. از این رو، متخصصان در سالهای اخیر کرمهای ترتینوئین را به وجود آورده که خاصیت ضد آکنه دارند. این کرمها باید با فاصله زمانی مناسب روی صورت مالیده و برای چند دقیقه ماساژ داده شوند.
- داروهای هورمونی: در صورتی که هیچ یک از این روشها جواب نداد، قرصهای هورمونی مانند قرص ضد بارداری از سوی پزشک در نظر گرفته میشود که البته احتمال انجام این کار از سوی پزشک چندان زیاد نیست. این مدل از قرص روش درمانی موثری برای از بین بردن جوشهای هورمونی زنانه است و مردان باید بیشتر از سایر روشها استفاده کنند.
- آنتی بیوتیکها: پزشکان اغلب برای درمان آکنههای هورمونی شدید ضمن تجویز رتینوئیدها، آنتی بیوتیک هم در نظر دارند. تتراسایکلین، کلیندامایسین، اریترومایسین، مینوسایکلین و داکسی سایکلین از جمله بهترین آنتی بیوتیکهایی هستند که حتی شدیدترین آکنههای هورمونی را هم بعد از مدتی برطرف میکنند.

درمان خانگی جوش های هورمونی با طب سنتی
از روشهای درمانی مناسب برای اکنه هورمونی میتوان طب سنتی را نام برد. البته این روش بیشتر روی آکنههای خفیف و پاکسازی پوست جواب میدهد. هر یک از موارد زیر در درمان این جوشها تاثیرگذار هستند و در نظر گرفتن دو یا چند تا از آنها، این تاثیر را افزایش میدهد.
- چای سبز: اجازه دهید مقداری از چای سبز با یک لیوان آب دم بشکد و بعد از این که کاملا خنک شد، روی صورت اسپری کنید.
- روغن درخت چای: استفاده موضعی از روغن 5 درصد چای باعث درمان جوشهای خفیف هورمونی میشود.
- رازیانه: مصرف رازیانه با خواص ضد میکروبیاش سبب بهبود جوشهای هورمونی در موارد خفیف میشود.
- سیر: سیر خواص ضد باکتری بسیار قدرتمندی داشته و نقش موثری در بهبود آکنههای هورمونی دارد.
- نعناع: درست کردن ماسبک صورت از عصاره نعناع به خاطر خواص ضد باکتری و خنک کنندگی، تاثیر زیادی در درمان دارد.
- عسل: مقداری از عسل را به آرامی روش جوش هورمونی قرار داده و تاثیر شگفتانگیز آن را در روزهای بعد ببینید.
درمان جوش هورمونی صورت با حجامت
شیوه کاربرد حجامت و برنامهریزی آن و همچنین تعیین و ترتیب محل انجام برای درمان جوش و آکنه هورمونی از سوی پزشک طب سنتی تعیین میشود. حجامت برای درمان جوش و آکنه از نقاط مختلفی از بدن انجام گرفته که این به جنسیت و سن بیمار، دلیل جوش و آکنه، محل گرفتاری و طول مدت ابتلا به این عارضه بستگی دارد.
نقاطی از بدن که حجامت از آنها اغلب برای کمک به درمان آکنه و جوش انجام میشود، شامل مواردی مانند حجامت ساقین، حجامت کبد، حجامت چانه، حجامت پشت گوشها و حجامت سر و صورت است. برنامهریزی، انتخاب محل دقیق، زمان و ترتیب انجام هر کدام باید توسط پزشک مسلط بر طب سنتی تعیین شود. از مزایای انجام حجامت برای رفع جوش هورمونی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- حجامت باعث خروج خون آلوده و سموم مختلف از بدن شده و به تصفیه خون و حذف مواد مضر از بدن کمک میکند. این عمل سبب میشود خون تازه و سالم به پوشت رسیده و جوشها و التهابهای پوستی نیز کمتر شوند.
- حجامت با افزایش فشار خون در نقاط مختلف سبب بهبود گردش خون در بدن میشود.
- این کار تاثیر زیادی روی جوشهای هورمونی داشته و عوامل اصلی ایجاد کننده آنها را کنترل میکند.
- حجامت بعد از ایجاد زخمهای کوچک در پوست، باعث فعالیت بیشتر سیستم ایمنی شده و آنتی بادیها و سلولهای مقاومتی را افزایش میدهد.
- در نهایت باید گفت حجامت با افزایش اکسیژنرسانی به پوست، سبب روشن شدن رنگ پوست و کاهش جای جوشها و لکهای مختلف میشود.
راه های جلوگیری از جوش ها و آکنه های هورمونی
برای جلوگیری از بروز جوش های هورمونی، انجام این روشها را به شما توصیه میکنیم:
- برای تمیز نگه داشتن منافذ پوست خود از چربی، آلودگی و آرایش، نیاز است پوست را با یک شوینده ملایم برای دو بار در روز بشویید. انباشته شدن آلودگی در سطح پوست سبب انسداد منافذ شده و پوست برای نفس کشیدن اقدام به ایجاد جوشهایی در سطح پوست میکند.
- از یک مرطوبکننده بدون چربی برای پوست خود استفاده کرده و آن را تنها روی نقاطی از پوست بمالید که احساس خشکی دارد.
- برای یک بار در هر روز از مکمل پروبیوتیک یا ماست به همراه جوانه گندم استفاده کنید. پروبیوتیکها با کمک به تسکین التهاب روده، برای مشکلات پوستی از جمله جوشهای هورمونی بسیار مناسب هستند.
- ورزش باعث ایجاد گردش خون شده و این میتواند به کاهش التهاب پوست کمک کند. بنابراین، لازم است حداقل دو روز در هفته را به انجام این کار اختصاص دهید.
تجربه پرستاری درباره جوش هورمونی
در مراقبت از افراد مبتلا به جوشهای مکرر، یکی از نکات مهم این است که بسیاری از افراد برای درمان آکنه، محصولات مختلفی را بهطور همزمان امتحان میکنند. استفاده مکرر از شویندههای قوی، اسکراب، ماسکهای خانگی و محصولات ضدجوش متعدد ممکن است باعث تحریک پوست و تشدید قرمزی و التهاب شود. معمولاً داشتن یک روتین ساده و منظم و فرصت دادن به درمان برای اثرگذاری، از تغییر مداوم محصولات نتیجه بهتری دارد.
همچنین دستکاری و فشار دادن جوشهای عمقی میتواند التهاب را بیشتر کند و احتمال باقی ماندن لک یا جای جوش را افزایش دهد. در جوشهای مکرر و دردناک، بهویژه زمانی که فرد علائم دیگری مانند نامنظمی قاعدگی یا افزایش موهای زائد دارد، بهتر است به جای ادامه درمانهای خانگی، علت زمینهای توسط پزشک بررسی شود.
چه زمانی برای جوش هورمونی به پزشک مراجعه کنیم؟
در موارد زیر بهتر است برای بررسی و درمان جوشها به پزشک مراجعه کنید:
- جوشها شدید، دردناک یا عمقی هستند.
- جوشها باعث ایجاد اسکار یا جای جوش شدهاند.
- با مراقبتهای پوستی و درمانهای معمول بهبود پیدا نمیکنند.
- جوشها بهطور مکرر و شدید عود میکنند.
- جوشها همراه با علائمی مانند پریود نامنظم، افزایش موهای زائد یا ریزش مو هستند.
- جوشها بهطور ناگهانی و با شدت زیادی ایجاد شدهاند.
- باردار یا شیرده هستید و قصد استفاده از داروهای ضدجوش را دارید.
مراجعه زودتر به پزشک، بهویژه در آکنههای شدید و عمقی، میتواند به انتخاب درمان مناسب و کاهش احتمال باقی ماندن جای جوش کمک کند.
جمعبندی
جوش های هورمونی به صورت ناگهانی به وجود میآیند و ممکن است در دوران مختلفی مانند بلوغ، بارداری و پریود روی بدن اثرگذار باشند. این امر میتواند جنبههای مخربی روی سلامتی روان فرد نیز داشته و به ناراحتی و افسردگی وی منجر شود. با این وجود، روشهای متعددی برای مقابله با این بیماری مانند درمانهای پزشکی و طب سنتی به چشم میخورند و میتوان علاوه بر مقالات آموزشی سلامت اول، از راهنماییهای متخصص پوست و مو نیز بهره برد.
فراموش نکنید درمان آکنه به صبر و حوصله فراوان شما نیاز داشته و جوشها به یک باره بهبود پیدا نمیکنند. پزشکان با توجه به وضعیت شخصی و نوع جوشها، راههایی مناسب را برای درمان ارائه میکنند. با رعایت دقیق دستورالعملهای پزشک و اعمال تغییرات در سبک زندگی، وضعیت پوست خود را به صورت قابل توجهی بهبود میدهید و این راهی صحیح برای رسیدن به پوستی سالمتر و زیباتر خواهد بود.
سوالات متداول
1. جوش های هورمونی چیست؟
جوش یا آکنه هورمونی دستهای از جوشهای پوستی هستند که به خاطر تغییرات هورمونی در بدن مانند بلوغ، بارداری، پریودی و سایر شرایط هورمونی به وجود میآیند.
2. جوشهای هورمونی چه علائمی دارند؟
این جوشها معمولا با علائمی مانند جوشهای قرمز و التهابی، جوشهای عمیق و دردناک، جوشهایی در مناطقی مانند گونهها، فک و پشت گردن همراه هستند.
3. چه راهکارهایی برای درمان اکنه هورمونی وجود دارد؟
روشهای درمانی مانند استفاده از داروهای موضعی و سیستمیک، درمانهای پوستی نظیر ماسکها و لوسیونها، تغییرات در رژیم غذایی و سبک زندگی، استفاده از محصولات مراقبتی پوست و روشهای طب سنتی همچون استفاده از گیاهان دارویی و تغذیه مناسب، همگی در درمان هر چه سریعتر آکنه هورمونی نقش دارند.
4. علت جوش هورمونی جیست؟
جوش هورمونی زمانی رخ میدهد که غدد چربی در پوست به گروهی از هورمونها به نام آندروژن حساستر میشوند.
5. برای جوش هورمونی چی خوبه؟
دمنوش چای سبز، روغن درخت چای، عسل، رازیانه و سیر میتواند به بهبود جوش هورمونی کمک زیادی به شما بکند.
6. چه قرصی برای جوش های هورمونی خوبه؟
تتراسایکلین، کلیندامایسین، اریترومایسین، مینوسایکلین و داکسی سایکلین از جمله بهترین آنتی بیوتیکهایی هستند که حتی شدیدترین آکنههای هورمونی را هم بعد از مدتی برطرف میکنند.
7. جوش هورمونی معمولا در کجای بدن رخ میدهد؟
جوش های هورمونی معمولا در بینی، چانه و پیشانی ظاهر میشوند.
این مقاله بر اساس جست و جوها و منابع معتبر تهیه شده و جنبه آگاهسازی دارد. برای هر گونه اقدام عملی حتما با پزشک متخصص مشورت کنید.
