کم‌ کاری تیروئید چیست و چه علائمی دارد؟ بررسی علائم کم‌ کاری تیروئید در زنان و مردان

این مقاله در تاریخ 06-05-1405 توسط تیم پرستاری سلامت اول بازبینی و به‌روزرسانی شده است.

کم کاری تیروئید که به آن هیپوتیروئیدیسم نیز گفته می‌شود، یکی از اختلالات شایع در سیستم غدد درون‌ریز بدن است. در این بیماری، غده تیروئید قادر به تولید مقدار کافی از هورمون‌های مورد نیاز بدن نیست و به همین دلیل، عملکرد بسیاری از اندام‌ها و سیستم‌های حیاتی تحت تأثیر قرار می‌گیرد. کم کاری تیروئید می‌تواند به‌تدریج پیشرفت کرده و در صورت عدم درمان، پیامدهای جدی برای سلامت فرد به همراه داشته باشد. علائم کم کاری تیروئید در افراد مختلف متفاوت است، اما به‌طور کلی این اختلال می‌تواند باعث کاهش سطح انرژی، افزایش وزن، افسردگی، خشکی پوست، ریزش مو و سایر مشکلات جسمی و روانی شود.

خلاصه این مطلب را در این پادکست گوش دهید:

در این شرایط، پرستار در منزل می‌تواند نقش مهمی در کمک به بیماران برای پیگیری درمان، مصرف منظم داروها و کنترل علائم بیماری ایفا کند. همچنین توجه به سلامت تیروئید و آگاهی از بیماری‌هایی مانند کم کاری تیروئید و پرکاری تیروئید به عنوان بخشی از مراقبت‌های سلامت اهمیت زیادی دارد. در این مقاله به بررسی علائم، علل، روش‌های درمان و نکات مهم مرتبط با کم کاری تیروئید می‌پردازیم تا شما را به‌طور کامل با این بیماری آشنا کنیم.

کم کاری تیروئید یا تیروئید کم کار به چه معناست؟

کم کاری تیروئید یا همان هیپوتیروئیدیسم به وضعیتی گفته می‌شود که در آن غده تیروئید که در قسمت جلوی گردن قرار دارد، قادر به تولید مقدار کافی از هورمون‌های تیروئیدی نیست. هورمون‌های تیروئید، به‌ویژه تیروکسین (T4) و تری‌یودوتیرونین (T3)، نقش بسیار مهمی در تنظیم بسیاری از فرآیندهای حیاتی بدن دارند از جمله کنترل سرعت متابولیسم، تنظیم دمای بدن، سطح انرژی و رشد و فعالیت سلول‌ها.

زمانی که تولید این هورمون‌ها کاهش می‌یابد، عملکرد طبیعی بسیاری از سیستم‌های بدن دچار اختلال می‌شود و در نتیجه، علائم کم کاری تیروئید به‌تدریج ظاهر می‌گردد. این علائم می‌توانند شامل خستگی مزمن، افزایش وزن، کاهش تحمل سرما، خشکی پوست، ریزش مو و کندی عملکرد ذهنی و جسمی باشند.

علائم این بیماری در افراد مختلف متفاوت است، اما معمولاً شامل خستگی مفرط، افزایش وزن، کاهش تحمل سرما، خشکی پوست، ریزش مو، یبوست و کندی عملکرد ذهنی و جسمی می‌شود. شدت این علائم به میزان کاهش هورمون‌های تیروئیدی و مدت‌زمان ابتلا به بیماری بستگی دارد. علائم کم کاری تیروئید در زنان ممکن است علاوه بر موارد فوق، با اختلالات قاعدگی، مشکلات باروری، افزایش حساسیت به سرما و تغییرات خلق‌وخو همراه باشد. به همین دلیل تشخیص به‌موقع این بیماری در زنان از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

علائم تیروئید کم کار

م کاری تیروئید در مراحل اولیه ممکن است بدون علامت یا با نشانه‌های خفیف همراه باشد، اما با کاهش تولید هورمون‌های تیروئید، عملکرد طبیعی بدن کند شود ین علائم به میزان اختلال عملکرد تیروئید و مدت ابتلا به بیماری بستگی دارد. از جمله این نشانه‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

خستگی مفرط

یکی از شایع‌ترین علائم کم کاری تیروئید، احساس خستگی مداوم و کاهش انرژی است. در این شرایط به دلیل کاهش هورمون‌های تیروئیدی، سرعت بسیاری از فرآیندهای بدن کاهش پیدا می‌کند و فرد ممکن است حتی پس از خواب و استراحت کافی نیز احساس ضعف و بی‌حالی داشته باشد.

 درد در مفاصل و عضلات

بسیاری از افراد از درد و ناراحتی در مفاصل و عضلات شکایت دارند در چنین شرایطی برخی افراد احساس می‌کنند حرکات روزمره برایشان سخت‌تر شده یا بدنشان نسبت به قبل دردناک‌تر و خشک‌تر است. این علائم معمولاً به دلیل تأثیر کمبود هورمون‌های تیروئید بر عملکرد عضلات و بافت‌های بدن ایجاد می‌شوند و با کنترل بیماری ممکن است کاهش پیدا کنند.

 افزایش وزن بدون دلیل مشخص

کاهش متابولیسم در اثر کم کاری تیروئید می‌تواند منجر به افزایش وزن شود، حتی اگر فرد تغییراتی در رژیم غذایی خود ایجاد نکرده باشد. در چنین شرایطی کاهش سطح هورمون‌های تیروئیدی می‌تواند باعث کند شدن سوخت‌وساز بدن شود و در نتیجه کاهش وزن برای فرد دشوارتر شود.

یبوست مزمن

مشکلات گوارشی یکی دیگر از علائم رایج کم کاری تیروئید است. یبوست و مشکلات هضمی در این شرایط شایع بوده و می‌تواند بر عملکرد روزانه تأثیر بگذارد. . اگر یبوست طولانی‌مدت همراه با علائمی مانند خستگی، افزایش وزن، خشکی پوست یا احساس سرما باشد، بهتر است عملکرد تیروئید نیز بررسی شود.

 کاهش میل جنسی

تغییرات هورمونی ناشی از کم کاری تیروئید ممکن است بر میل جنسی و عملکرد جنسی افراد تأثیر بگذارد. کاهش انرژی، تغییرات خلقی و اختلال در تعادل هورمون‌ها از عواملی هستند که می‌توانند باعث کاهش میل جنسی شوند.

 ریزش مو

بسیاری از افرادی که دچار کم کاری تیروئید هستند، با ریزش مو مواجه می‌شوند. این ریزش می‌تواند به صورت تدریجی باشد و بر ضخامت موها تأثیر بگذارد.

 شکنندگی موها و ناخن‌ها

کمبود هورمون‌های تیروئید می‌تواند موجب شکنندگی و ضعیف شدن موها و ناخن‌ها شود. این مشکل باعث می‌شود تا موها و ناخن‌ها به راحتی آسیب ببینند و شکسته شوند.

 خشکی پوست و خارش

خشکی پوست و احساس خارش مداوم یکی از علائم برجسته این بیماری است. پوست ممکن است کدر و خشک شود و نسبت به تحریکات حساس‌تر گردد.

کاهش ضربان قلب

افراد مبتلا به تیروئید کم کار ممکن است کاهش ضربان قلب را تجربه کنند. این مسئله می‌تواند به احساس کندی ضربان قلب و مشکلات قلبی منجر شود.

 مشکلات حافظه و یادگیری

کاهش عملکرد تیروئید می‌تواند بر حافظه و توانایی یادگیری تأثیر بگذارد. افرادی که دچار این بیماری هستند، ممکن است در تمرکز و یادآوری اطلاعات دچار مشکل شوند.

 افسردگی و تغییرات خلقی

کم کاری تیروئید می‌تواند به افسردگی و تغییرات خلقی منجر شود. احساس ناراحتی، بی‌حوصلگی و حتی اضطراب از علائم روانی شایع در این اختلال است.

 سرگیجه و عدم تعادل

برخی از افراد ممکن است با سرگیجه و احساس عدم تعادل روبه‌رو شوند، که در نتیجه کاهش فعالیت تیروئید و اختلالات هورمونی رخ می‌دهد.

این علائم ممکن است به تدریج و با شدت‌های مختلف در افراد مختلف ظاهر شوند. در صورت بروز این علائم، توصیه می‌شود که برای تشخیص دقیق و درمان مناسب به پزشک مراجعه کنید. همچنین، در صورتی که فرد مبتلا به کم کاری تیروئید نیاز به مراقبت مستمر داشته باشد، استفاده از خدمات پرستار بیمار می‌تواند کمک شایانی به مدیریت بهتر وضعیت و بهبود کیفیت زندگی فرد کند.

علت ابتلا به کم کاری تیروئید چیست؟

کم کاری تیروئید زمانی رخ می‌دهد که غده تیروئید قادر به تولید هورمون‌های کافی برای تنظیم متابولیسم بدن نباشد. در پاسخ به این پرسش که کم کاری تیروئید چیست باید گفت این اختلال می‌تواند به دلایل مختلفی ایجاد شود و عملکرد طبیعی بسیاری از بخش‌های بدن را تحت تأثیر قرار دهد. از مهم‌ترین علل بروز کم کاری تیروئید می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

بیماری هاشیموتو

بیماری هاشیموتو یکی از شایع‌ترین علت‌های کم کاری تیروئید است. در این بیماری خود ایمنی، سیستم ایمنی بدن به طور اشتباهی به غده تیروئید حمله می‌کند و آن را تخریب می‌کند. این وضعیت باعث کاهش توانایی تیروئید در تولید هورمون‌های تیروئید می‌شود.

جراحی تیروئید

افرادی که تحت عمل جراحی تیروئید قرار می‌گیرند، به ویژه اگر تمام یا بخش زیادی از غده تیروئید برداشته شود، ممکن است دچار این بیماری شوند. این جراحی ممکن است به دلایل مختلفی مانند درمان پرکاری تیروئید، گواتر یا سرطان تیروئید انجام شود.

کمبود ید

ید یک ماده معدنی ضروری برای تولید هورمون‌های تیروئید است. در مناطقی که کمبود ید شایع است، کم کاری تیروئید می‌تواند رخ دهد. این مشکل بیشتر در مناطقی که خاک آن‌ها فاقد ید کافی است مشاهده می‌شود. در حال حاضر، با افزودن ید به نمک خوراکی، این مشکل در بسیاری از مناطق کاهش یافته است.

داروها

برخی از داروها ممکن است باعث کم کاری تیروئید شوند. به عنوان مثال، داروهایی که برای درمان بیماری‌های روانی مانند افسردگی یا اضطراب تجویز می‌شوند، می‌توانند بر عملکرد تیروئید تاثیر بگذارند. همچنین، داروهای شیمی درمانی، لیتیوم و داروهای ضد تیروئیدی که برای درمان علائم پرکاری تیروئید استفاده می‌شوند، نیز ممکن است به کم کاری تیروئید منجر شوند.

پرکاری تیروئید درمان شده

در برخی افراد، درمان پرکاری تیروئید (که معمولاً با دارو یا ید رادیواکتیو انجام می‌شود) می‌تواند باعث ایجاد این بیماری شود. پس از درمان پرکاری، ممکن است غده تیروئید به طور کامل یا جزئی متوقف به تولید هورمون شود.

بارداری

با توجه به افزایش نیاز بدن به هورمون‌های تیروئیدی در دوران بارداری، کم کاری این غده در این دوران امری طبیعی شناخته می‌شود. در بسیاری از  بانوان باردار این وضعیت موقتی است و پس از اتمام دوره بارداری، ترشحات و فعالیت غده تیروئید به حالت طبیعی خود بارمی‌گردد. این در حالی است که بی توجهی به این عارضه در این مدت، می‌تواند خطر سقط جنین، زایمان زودرس، فشار خون بارداری و اختلال در رشد و تکامل مغزی جنین را افزایش دهد.

عوامل ژنتیکی

در برخی افراد به دلیل عوامل ژنتیکی این بیماری ارثی است. اگر فردی در خانواده‌اش سابقه بیماری تیروئید داشته باشد، احتمال ابتلا به این اختلال در او نیز افزایش می‌یابد.

اختلالات هیپوفیز یا هیپوتالاموس

در برخی موارد، این اختلال ممکن است به دلیل اختلالات در غده هیپوفیز یا هیپوتالاموس باشد. این دو قسمت از مغز مسئول تنظیم هورمون‌های تیروئید هستند. اگر یکی از این غدد به درستی کار نکند، ممکن است تولید هورمون‌های تیروئید کاهش یابد.

عوامل محیطی و عفونت‌ها

در برخی موارد نادر، عفونت‌ها یا عوامل محیطی می‌توانند به غده تیروئید آسیب برسانند. برخی از ویروس‌ها و عفونت‌ها می‌توانند منجر به التهاب غده تیروئید و اختلال در عملکرد آن شوند.

سن و جنسیت

کم کاری تیروئید بیشتر در زنان و به ویژه در سنین بالاتر از 60 سال مشاهده می‌شود. این اختلال به طور کلی در زنان شایع‌تر از مردان است و احتمال ابتلا به آن با افزایش سن افزایش می‌یابد.

تیروئیدیت

التهاب غده تیروئید (که به آن تیروئیدیت گفته می‌شود) می‌تواند به این بیماری منجر شود. این التهاب ممکن است ناشی از عفونت‌ها، بیماری‌های خودایمنی یا سایر عوامل باشد.
در نهایت، علت کم کاری تیروئید زیاد هستند و می‌توانند به دلیل اختلالات هورمونی، بیماری‌های خودایمنی، داروها و عوامل دیگر ایجاد شوند.

آیا انجام آزمایش تیروئید ضروری است؟

تشخیص کم کاری تیروئید تنها با علائم امکان پذیر نیست! از این رو در صورتی که متوجه تداوم نشانه‌های ذکر شده به مدت چندین هفته شدید، بهترین است به پزشک مراجعه کنید تا از انجام آزمایش خون، راهکارهایی جهت درمان تخصصی به شما ارائه شود. از جمله آزمایش‌هایی برای تشخیص تیروئید کم کار تجویز می‌شود میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

آیا کم کاری تیروئید درمان دارد؟

برای پاسخ به این نگرانی که آیا کم کاری تیروئید درمان دارد یا خیر، باید گفت اگر این عارضه در بسیاری از افراد با مصرف منظم داروها از جمله لووتیروکسین به‌خوبی کنترل می‌شود. این در حالی است که اگر علت ابتلا به تیروئید کم کار هاشیموتو تشخیص داده شود، فرد ملزم است تا آخر عمر برای کنترل فعالیت‌های این غده از قرص استفاده کند.

آیا درمان خانگی برای کم کاری تیروئید وجود دارد؟

به طور قطعی نمی‌توان از هیچ درمان خانگی به عنوان جایگزین مناسب لووتیروکسین برای درمان علائم تیروئید کم کار نام برد. شما تنها می‌توانید با داشتن رژیم غذایی مناسب، دریافت کافی ید و سلنیوم و داشتن فعالیت بدنی کافی، به تسریع روند بهبودی تیروئید کمک کنید.

آیا ممکن است علائم کم کاری تیروئید با بیماری‌های دیگر اشتباه گرفته شود؟

خستگی، خواب‌آلودگی، افزایش وزن یا ریزش مو از جمله علائم شایع کم کاری تیروئید هستند، اما باید بخاطر داشتید که این نشانه‌ها تنها مربوط به اختلالات تیروئید نمی‌باشند و در مواردی از جمله کم‌خونی، افسردگی، یائسگی یا کمبود ویتامین D نیز دیده می‌شوند. با توجه به مشترک بودن نشانه‌های ذکر شده، گاهی اوقات ممکن است علائم تیروئید کم کار با بیماری‌های دیگر اشتباه گرفته شود.

تفاوت کم کاری تیروئید و کم خونی

تیروئید کم کار و کم خونی می‌توانند با نشانه‌های از جمله خستگی، ضعف، کاهش تمرکز و رنگ‌پریدگی در فرد پدیدار شوند و به همین علت گاهی افراد این دو بیماری را با یکدیگر اشتباه می‌گیرند. در چنین شرایطی باید توجه داشته باشید که کم کاری تیروئید با علائم دیگری همانند احساس سرما، یبوست، خشکی پوست، پف صورت و افزایش وزن نیز همراه است در حالی که کم خونی می‌تواند برای شما تنگی نفس هنگام فعالیت، سرگیجه، تپش قلب و شکنندگی ناخن‌ها را به همراه داشته باشد.

تفاوت کم کاری تیروئید و افسردگی

از جمله علائم مشترک میان تیروئید کم کار و افسردگی می‌توان به احساس بی‌حوصلگی، کاهش انرژی، اختلال تمرکز و خواب‌آلودگی اشاره کرد. در چنین شرایطی جهت اطمینان از سلامت غده تیروئید باید بخاطر داشته باشید که افسردگی نشانه‌های دیگری از جمله احساس غم مداوم، کاهش علاقه به فعالیت‌های روزمره و تغییرات خلقی را نیز برای افراد به همراه خواهد داشت.

تفاوت تیروئید کم کار و یائسگی

یائسگی با علائمی از جمله خستگی، اختلال خواب، کاهش تمرکز و تغییرات خلقی همراه است که تمامی آن‌ها در افراد مبتلا به کم کاری تیروئید نیز دیده می‌شود. با این حال توجه داشته باشید که در کنار این نشانه‌های مشترک یائسگی علائمی دیگری از جمله معمولاً گرگرفتگی، تعریق شبانه و نامنظم شدن یا قطع قاعدگی نیز دارد در حالی که در مقابل اختلال تیروئید می‌تواند باعث با احساس سرما، یبوست، خشکی پوست و کند شدن متابولیسم در فرد شود.

تفاوت تیروئید کم کار و کمبود ویتامین D

از جمله علائم مشرک میان کم کاری تیروئید و کمبود ویتامین D می‌توان به خستگی، دردهای عضلانی، ضعف و کاهش انرژی اشاره کرد. در چنین شرایطی اگر نشانه‌های دیگری همانند افزایش وزن، یبوست، احساس سرما و تغییرات پوست و مو را داشتید به کم کاری تیروئید مبتلا هستید. این درحالی است که در صورت درد استخوان، ضعف عضلانی و افزایش خطر شکستگی احتمال کمبود ویتامین D را در شما بالا می‌برد.

علائم تیروئید کم کار در نوزادان

علائم تیروئید کم‌کار در نوزادان همیشه واضح نیست و ممکن است با سایر مشکلات اشتباه گرفته شود. برخی از علائم شایع عبارتند از:

1. خواب‌آلودگی بیش از حد: نوزادان مبتلا به تیروئید کم‌کار معمولاً بیشتر از نوزادان سالم می‌خوابند.
2. کاهش اشتها: این نوزادان ممکن است علاقه کمی به شیر خوردن نشان دهند.
3. زردی طولانی‌مدت: زردی پوست و چشم‌ها ممکن است طولانی‌تر از حد معمول ادامه یابد.
4. یبوست: مشکل در دفع مدفوع یکی دیگر از علائم شایع است.
5. ضعف عضلانی: نوزاد ممکن است تنبلی و ضعف عضلانی داشته باشد.
6. گریه‌های ضعیف: گریه نوزاد ممکن است ضعیف و گرفته باشد.
7. تاخیر در رشد: نوزاد ممکن است نسبت به همسالان خود کوچکتر و سبک‌تر باشد.
8. زبان بزرگ: در برخی موارد، زبان نوزاد ممکن است بزرگ‌تر از حد معمول باشد.
9. ناخن‌های شکننده و موهای خشک: این علائم ممکن است در نوزادان مبتلا به تیروئید کم‌کار مشاهده شود.

نشانه‌های تیروئید کم کار در بزرگسالان

علائم کم کاری تیروئید در زنان و مردان معمولاً به آرامی بروز می‌کنند و ممکن است با علائم سایر بیماری‌ها اشتباه گرفته شوند. برخی از شایع‌ترین علایم کم کاری تیروئید عبارتند از:

• خستگی و کوفتگی: احساس خستگی مداوم و بی‌حالی یکی از اولین و شایع‌ترین علائم تیروئید کم‌کار است.
• افزایش وزن: افزایش وزن بدون تغییر در رژیم غذایی و فعالیت بدنی می‌تواند نشانه‌ای از کاهش متابولیسم بدن باشد.
•  حساسیت به سرما: افراد مبتلا به تیروئید کم‌کار معمولاً نسبت به سرما حساس‌تر هستند.
•  یبوست: کاهش فعالیت روده بزرگ می‌تواند منجر به یبوست شود.
•  پوست خشک و موهای شکننده: کاهش تولید چربی توسط پوست و کاهش رشد مو از دیگر علائم هستند.
• تورم صورت و پلک‌ها: تجمع مایعات در بافت‌ها می‌تواند باعث تورم صورت و پلک‌ها شود.
•  ضعف عضلانی و درد مفاصل: کاهش سطح هورمون تیروئید می‌تواند باعث ضعف عضلانی و درد مفاصل شود.
•  تغییرات در قاعدگی: در زنان، تغییراتی در قاعدگی مانند سنگین شدن یا نامنظم شدن آن می‌تواند رخ دهد.
•  افسردگی و اختلالات خلقی: کاهش سطح هورمون تیروئید می‌تواند بر خلق و خو تأثیر گذاشته و باعث افسردگی و اضطراب شود.
•  تغییرات در صدا: صدا ممکن است خشن‌تر و کلفت‌تر شود.
•  تند شدن ضربان قلب: در برخی موارد، تیروئید کم‌کار می‌تواند باعث تند شدن ضربان قلب شود.
•  افزایش کلسترول خون: کاهش متابولیسم می‌تواند منجر به افزایش سطح کلسترول خون شود.
•  کاهش تحمل ورزش: افراد مبتلا به تیروئید کم‌کار ممکن است زودتر احساس خستگی کنند.

علائم تیروئید کم کار کودکان و نوجوانان

کم کاری تیروئید در کودکان و نوجوانان می‌تواند به صورت متفاوتی نسبت به بزرگسالان ظاهر شود. این اختلال می‌تواند تاثیرات جدی بر رشد، یادگیری و سلامت عمومی کودک یا نوجوان بگذارد. علائم تیروئید کم کار در این گروه سنی ممکن است از خفیف تا شدید متغیر باشد و برخی از آن‌ها ممکن است به تدریج بروز کنند. در ادامه به مهم‌ترین علائم تیروئید کم کار در کودکان و نوجوانان اشاره می‌کنیم:

• اختلالات رشد و تأخیر در رشد جسمی یکی از اولین علائم کم کاری تیروئید در کودکان، کاهش سرعت رشد است. این می‌تواند به معنای کوتاه‌تر بودن قد نسبت به همسالان، تاخیر در رشد دندان‌ها و تغییرات استخوانی باشد. در برخی موارد، ممکن است کودکان مبتلا به تیروئید کم کار در مقایسه با سایر کودکان هم‌سن خود از نظر رشد جسمی عقب بمانند.
• تاخیر در رشد و بلوغ جنسی در نوجوانان، این بیماری می‌تواند موجب تأخیر در شروع بلوغ و علائم جنسی باشد. این موضوع ممکن است به دلیل کاهش تولید هورمون‌های تیروئیدی باشد که نقش مهمی در تنظیم فرآیندهای بلوغ دارند.
• کاهش انرژی و خستگی مفرط کودکان و نوجوانانی که مبتلا به تیروئید کم کار هستند، ممکن است دائماً احساس خستگی و بی‌حالی کنند. این خستگی می‌تواند مانع از انجام فعالیت‌های روزمره مانند ورزش، مدرسه و حتی بازی شود.
•  مشکلات در تمرکز و حافظه کم کاری تیروئید می‌تواند بر تمرکز و حافظه تأثیر بگذارد. این اختلال ممکن است باعث شود که کودک یا نوجوان دچار مشکلاتی در یادگیری، انجام تکالیف مدرسه و حفظ اطلاعات شود. این موضوع می‌تواند باعث کاهش عملکرد تحصیلی شود.
•  افزایش وزن بدون دلیل یکی از علائم شایع این اختلال، افزایش وزن است که معمولاً بدون تغییر در رژیم غذایی یا میزان فعالیت بدنی رخ می‌دهد. این افزایش وزن به دلیل کاهش سرعت متابولیسم بدن است.
•  پوست خشک و خارش‌دار پوست خشک و خارش‌دار یکی از علائم کم کاری تیروئید در کودکان است. این خشکی می‌تواند در نواحی مختلف بدن، به ویژه در صورت و دست‌ها، مشاهده شود.
• ریزش مو و نازک شدن موها کودکان مبتلا به تیروئید کم کار ممکن است ریزش مو را تجربه کنند. همچنین موها ممکن است نازک‌تر، خشک‌تر و شکننده‌تر شوند.
• یبوست مزمن یبوست یکی دیگر از مشکلات گوارشی است که در کودکان و نوجوانان مبتلا به تیروئید کم کار دیده می‌شود. این وضعیت می‌تواند باعث ناراحتی و درد در ناحیه شکم شود.
• افسردگی و تغییرات خلقی در برخی کودکان و نوجوانان مبتلا به کم کاری تیروئید، علائم افسردگی و تغییرات خلقی ممکن است بروز کنند. این افراد ممکن است احساس غمگینی، ناامیدی و حتی اضطراب را تجربه کنند که بر روابط اجتماعی و عملکرد روزانه آن‌ها تأثیر می‌گذارد.
•  سرگیجه و عدم تعادل کودکان و نوجوانان ممکن است با احساس سرگیجه یا عدم تعادل مواجه شوند. این علائم می‌تواند به دلیل کاهش فعالیت تیروئید و اثرات آن بر سیستم عصبی مرکزی باشد.
• حساسیت به سرما یکی دیگر از علائم تیروئید کم کار در این گروه سنی، حساسیت به سرما است. کودکانی که مبتلا به کم کاری تیروئید هستند ممکن است به راحتی احساس سرما کنند، حتی در دماهای معمولی.
•  چهره پف‌آلود در برخی موارد، تیروئید کم کار می‌تواند باعث پف‌کردگی صورت، به ویژه در ناحیه چشم‌ها، شود. این پف ناشی از احتباس مایعات در بدن است.

علائم کم کاری تیروئید در زنان

علائم کم‌کاری تیروئید زنان یا هیپوتیروئیدیسم، به عنوان یک اختلال هورمونی، می‌تواند تأثیر قابل توجهی بر باروری زنان داشته باشد. هورمون‌های تیروئید نقش مهمی در تنظیم بدن، از جمله چرخه قاعدگی و تخمک‌گذاری، ایفا می‌کنند.

 اختلال در چرخه قاعدگی

یکی از شایع‌ترین عوارض کم‌کاری تیروئید در زنان، بی‌نظمی در چرخه قاعدگی است. این اختلال می‌تواند به صورت قاعدگی‌های نامنظم، سنگین یا سبک، یا حتی قطع کامل قاعدگی (آمنوره) بروز کند.

اختلال در تخمک‌گذاری

هورمون‌های تیروئید با هورمون‌های جنسی زنان مانند استروژن و پروژسترون ارتباط تنگاتنگی دارند. این بیماری می‌تواند به اختلال در فرآیند تخمک‌گذاری منجر شود که یکی از عوامل اصلی ناباروری است.

 کاهش کیفیت تخمک

سطح پایین هورمون‌های تیروئید می‌تواند بر کیفیت تخمک‌ها تأثیر بگذارد.

 افزایش خطر سقط جنین

زنان مبتلا به کم‌کاری تیروئید در دوران بارداری بیشتر در معرض خطر سقط جنین قرار دارند.

عوارض کم کاری تیروئید در مردان

هیپوتیروئیدیسم، علاوه بر تأثیرات شناخته‌شده بر زنان، می‌تواند مشکلات متعددی را برای مردان نیز ایجاد کند. این بیماری با کاهش تولید هورمون‌های تیروئید، عملکردهای مختلف بدن را تحت تأثیر قرار می‌دهد و منجر به بروز علائم متنوعی می‌شود.

اختلالات جنسی

کاهش میل جنسی، اختلال نعوظ و کاهش تعداد اسپرم از جمله مشکلاتی هستند که مردان مبتلا به هیپوتیروئیدیسم ممکن است با آن‌ها مواجه شوند.

ریزش مو

کاهش هورمون‌های تیروئید می‌تواند باعث نازک شدن موها و ریزش موی سر شود.

 کاهش سطح تستوسترون

این بیماری می‌تواند به کاهش سطح تستوسترون، هورمون جنسی مردانه، منجر شود که خود باعث کاهش میل جنسی، ضعف عضلانی و اختلالات خلقی می‌شود.

 ضعف عضلانی و گرفتگی عضلات

بسیاری از مردان مبتلا به هیپوتیروئیدیسم از ضعف عضلانی و گرفتگی عضلات شکایت دارند.

افسردگی

اختلالات خلقی مانند افسردگی و اضطراب از دیگر عوارض شایع هیپوتیروئیدیسم در مردان است.

حساسیت به سرما

کاهش متابولیسم بدن در این بیماری باعث می‌شود افراد مبتلا به آن نسبت به سرما حساس‌تر شوند.

اختلالات حسی

بی‌حسی و سوزن سوزن شدن در دست‌ها و پاها از دیگر علائم ممکن است.

 اختلالات متابولیکی

افزایش سطح کلسترول خون و تری‌گلیسیرید از جمله مشکلات متابولیکی است که ممکن است در این بیماری مشاهده شود.

اختلالات شناختی

مشکلاتی مانند فراموشی، کاهش تمرکز و کندی در تفکر از دیگر عوارض این بیماری است.

 تغییرات در صدا

در برخی موارد، مردان مبتلا به هیپوتیروئیدیسم ممکن است متوجه تغییر در صدای خود شوند و صدای آن‌ها خشن‌تر یا بم‌تر شود.

علائم خطرناک کم کاری تیروئید چیست؟

اگر نشانه‌های تیروئید کم کار از همان ابتدا درست تشخیص داده نشود و اقدامات درمانی مناسب در رابطه با آن انجام نگردد، علائم در کنار شدیدتر شدن می‌توانند به عنوان یک عامل تهدید کننده برای جان افراد نیز در نظر گرفته شوند.

چه علائمی نیاز به مراجعه فوری به پزشک دارند؟

در صورت مشاهده هر یک از شرایط زیر؛ فرد مبتلا به کم کاری تیروئید باید در سریع‌ترین زمان ممکن به اورژانس مراجعه کند:

• کاهش سطح هوشیاری، گیجی شدید یا خواب‌آلودگی غیرطبیعی
• تنگی نفس یا کند شدن تنفس
• افت شدید دمای بدن و احساس سرمای غیرعادی
• افت فشار خون، ضعف شدید یا غش
• تشنج
• ضربان قلب بسیار کند یا نامنظم
• تورم شدید صورت یا بدن همراه با بدتر شدن ناگهانی علائم

بحران میکزدم (Myxedema Coma) چیست؟

بحران میکزدم شدیدترین و نادرترین عارضه کم کاری تیروئید است که معمولاً در افرادی دیده می‌شود که بیماری آن‌ها برای مدت طولانی درمان نشده است. در این وضعیت، عملکرد بسیاری از اندام‌های بدن به‌شدت کاهش می‌یابد و علائمی مانند کاهش هوشیاری، افت شدید دمای بدن، کند شدن تنفس، افت فشار خون و ضربان قلب بسیار پایین ظاهر می‌شود.

درمان کم کاری تیروئید

درمان کم کاری تیروئید به طور عمده شامل تجویز داروهای هورمونی است که عملکرد غده تیروئید را به حالت نرمال برمی‌گرداند. انتخاب روش درمان بستگی به شدت بیماری، علائم فرد و سایر عوامل سلامت او دارد:

1.  درمان با هورمون تیروئید مصنوعی (لووتیروکسین)
2.  درمان با هورمون تیروئید ترکیبی (T3 و T4)
3.  مراقبت‌های پزشکی و پیگیری
4.  تغییرات در رژیم غذایی
5.  درمان با داروهای ضد افسردگی
6.  جراحی (در موارد خاص)
7.  درمان با مکمل‌های غذایی

به نقل از mayoclinic

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
اگر بدون دلیل احساس خستگی می کنید یا علائم دیگر کم کاری تیروئید را دارید به پزشک مراجعه کنید.

اگر از داروهای هورمون تیروئید برای کم کاری تیروئید استفاده می کنید، توصیه های ارائه دهنده مراقبت های بهداشتی خود را در مورد اینکه چند وقت یکبار نیاز به قرار ملاقات های پزشکی دارید را دنبال کنید. در ابتدا، ممکن است نیاز به قرار ملاقات های منظم داشته باشید تا مطمئن شوید که دوز مناسب دارو را دریافت می کنید. با گذشت زمان، ممکن است نیاز به معاینات داشته باشید تا ارائه دهنده مراقبت های بهداشتی شما بتواند وضعیت و داروی شما را کنترل کند.

تجربه پرستاری از بیماران مبتلا به کم کاری تیروئید

جمع بندی

درنهایت، برای پاسخ به این سوال که «کم کاری تیروئید چیست» باید بگوییم این اختلال به وضعیتی گفته می‌شود که در آن غده تیروئید به اندازه کافی هورمون تیروئید تولید نمی‌کند. این هورمون‌ها برای تنظیم بسیاری از فرایندهای بدن از جمله متابولیسم، ضربان قلب و دمای بدن ضروری هستند. کاهش سطح این هورمون‌ها می‌تواند طیف وسیعی از علائم را در افراد ایجاد کند که از خستگی و افزایش وزن تا مشکلات قلبی و اختلالات خلقی متغیر است. این بیماری می‌تواند در هر سنی و در هر دو جنس رخ دهد، اما در زنان شایع‌تر است.

علت‌های مختلفی مانند بیماری‌های خودایمنی، کمبود ید، جراحی تیروئید و برخی داروها می‌توانند به این اختلال منجر شوند. تشخیص این بیماری معمولاً با آزمایش خون انجام می‌شود و درمان آن شامل مصرف داروهای حاوی هورمون تیروئید است. با درمان به موقع و مناسب کم کاری تیروئید می‌توانید از بروز عوارض جدی جلوگیری کنید و سلامت خود را حفظ نمایید.

سوالات متداول

علائم ظاهری تیروئید کم کار چیست؟

علائم ظاهری کم کاری تیروئید شامل پوست خشک، ریزش مو، افزایش وزن، و پف صورت می‌باشد.

علائم سرطان تیروئید کم کار چیست؟

اگرچه سرطان تیروئید می‌تواند باعث کم کاری تیروئید شود، اما علائم آن معمولاً شامل توده گردن و درد است و نه به طور مستقیم به کم کاری تیروئید مربوط می‌شود.

چرا تیروئید کم کار می‌شود؟

کم کاری تیروئید می‌تواند به علت بیماری‌های خود ایمنی، کمبود ید، داروها یا اختلالات مادرزادی رخ دهد.

نشانه‌های تیروئید کم کار شدید چیست؟

در موارد شدید کم کاری تیروئید، علائمی مانند افسردگی شدید، غش کردن، کاهش ضربان قلب، و مشکلات تنفسی بروز می‌کند.

آیا کم کاری تیروئید باعث چاقی می‌شود؟

بله، کم‌کاری تیروئید می‌تواند باعث افزایش وزن شود، اما این افزایش معمولاً محدود است و به عوامل مختلفی بستگی دارد.